AI-datacenters duwen de Amerikaanse stroomprijs fors omhoog

Terwijl beleggers vandaag vooral naar het CPI-cijfer van juli kijken, zit er een minder zichtbare inflatiebron in diezelfde cijfers verstopt: de Amerikaanse stroomprijs. In het netwerk van beheerder PJM Interconnection — het stroomnet dat dertien staten van Illinois tot Virginia bedient — steeg de capaciteitsprijs van $28,92 per megawatt-dag in 2024/25 naar $329,17 in 2026/27, ruim tien keer zoveel in twee jaar tijd. De aanjager is niet meer te ontkennen: AI-datacenters, die alleen al in de meest recente veiling verantwoordelijk waren voor 63% van de prijsstijging.

Wat drijft de stijgende stroomprijzen in de VS?

Een enkele AI-taak kan tot duizend keer meer stroom verbruiken dan een gewone zoekopdracht, en nieuwe AI-datacenters worden inmiddels ontworpen voor 100 tot 300 megawatt per locatie — hyperscale-campussen mikken op 1 gigawatt, vergelijkbaar met het verbruik van een kleine stad. Omdat die vraag sneller groeit dan het net kan bijbouwen, is stroom-beschikbaarheid — niet grond of vergunningen — inmiddels de belangrijkste vertragende factor bij nieuwe datacenterprojecten.

Het probleem is regionaal geconcentreerd, wat de PJM-cijfers verklaart: in delen van Virginia, waar de dichtste clustering van datacenters ter wereld staat ("Data Center Alley"), kan het stroomverbruik van datacenters tegen 2030 oplopen tot boven de 39% van het totale regionale verbruik. Omdat de kosten van extra netcapaciteit over alle PJM-klanten worden verdeeld — niet alleen de datacenterexploitanten zelf — komt een groot deel van de rekening bij gewone huishoudens terecht, ook als die zelf geen chip in huis hebben staan.

Wie profiteert van de stijgende vraag naar stroom?

Nutsbedrijven met bestaande, betrouwbare productiecapaciteit — vooral kernenergie, die dag en nacht op vol vermogen kan draaien — zijn de directe profiteurs. Constellation Energy noteert $278,36, een stijging van 2,93% vandaag, en meldde vorige week de ondertekening van 920 megawatt aan nieuwe stroomcontracten, waaronder een deal met Walmart. Het tweede kwartaal kwam uit op $2,55 winst per aandeel tegen een verwachting van $2,30 — een meevaller van ruim 10%.

Constellation Energy is de grootste particuliere exploitant van kerncentrales in de VS en levert stroom aan onder meer techbedrijven die vaste, koolstofarme capaciteit voor hun datacenters zoeken. Vistra Corp bezit een gemengd park van kerncentrales, gascentrales en batterijopslag en is via zijn dochter Vistra Vision ook actief in de detailhandel van stroom aan consumenten.

Wat verwachten analisten van deze nutsbedrijven?

Constellation Energy rapporteert zijn volgende kwartaalcijfers op 4 november, met een consensus van $3,73 winst per aandeel — een forse versnelling ten opzichte van de $2,55 van dit kwartaal, gedreven door de nieuwe stroomcontracten die nog niet volledig in de huidige cijfers zitten. Analisten zijn overwegend positief: 5 strong buy- en 19 buy-adviezen tegenover 5 holds. Vistra rapporteert eveneens op 4 november, met een verwachting van $2,99 winst per aandeel; 7 strong buy- en 15 buy-adviezen staan tegenover slechts 2 holds. Beide waarderingen gaan er impliciet van uit dat de stroomprijsstijging structureel is, niet tijdelijk.

Visie: een structureel spanningsveld tussen AI-groei en consumentenprijzen

De stroomprijsschok raakt precies het politieke zenuwpunt waar de Fed vandaag ook naar kijkt: inflatie die niet uit tarieven of olie komt, maar uit een structurele verschuiving in de vraag naar een schaars goed. Anders dan een tariefmaatregel is dit geen beleidskeuze die op een presidentieel bevel kan worden teruggedraaid — nieuwe stroomcapaciteit kost jaren om te bouwen, en de wachtrijen voor netaansluiting bij PJM en andere netbeheerders lopen inmiddels op tot ruim vijf jaar. Hyperscalers proberen dat te omzeilen door zelf te investeren: gezamenlijk is sinds 2023 voor bijna 10 gigawatt aan kernenergie en kleine modulaire reactoren gecontracteerd, precies om buiten de publieke wachtrij om stroom veilig te stellen. Dat is goed nieuws voor exploitanten als Constellation Energy, maar het onderliggende probleem — te weinig netcapaciteit voor een AI-sector die exponentieel blijft groeien — verdwijnt daarmee niet voor de gewone stroomklant. Het politieke risico is reëel: oplopende energierekeningen zijn zichtbaarder voor kiezers dan koers-winstverhoudingen, en verscheidene staten onderzoeken inmiddels of datacenterexploitanten een groter deel van de netkosten zelf moeten dragen. Een dergelijke kostenverschuiving zou de marges van datacenterhuurders raken, niet die van de nutsbedrijven zelf — een onderscheid dat beleggers in deze sector goed voor ogen moeten houden.

Voor de nutsbedrijven zelf blijft het balanceren tussen twee tijdshorizonnen: de contracten die zij nu afsluiten met hyperscalers lopen doorgaans 10 tot 20 jaar en geven een ongewoon lange, voorspelbare inkomstenstroom voor een sector die van oudsher nauwelijks groeit. Tegelijk vergt het onderhouden van bestaande kerncentrales — waarvan er de laatste jaren geen nieuwe zijn bijgebouwd — voortdurend kapitaal, en een tegenvaller in de productie kan de geplande leveringen aan datacenters direct onder druk zetten.

Nederlandse beleggers kunnen Constellation Energy en Vistra via de meeste brokers gewoon verhandelen; winst op de positie valt in box 3. Meer achtergrond over de Amerikaanse rente en inflatie leest u in ons dossier Rente & macro.

Onderdeel van ons dossier Rente & macro →

De informatie in dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie. De genoemde koersen en cijfers kunnen inmiddels zijn gewijzigd. Dit is geen beleggingsadvies.