Brent boven $112: wat betekent dat voor Europese inflatie en de ECB?

De Brent-olieprijs steeg donderdag 3,1% tot $112,20 per vat en kwam daarmee voor het eerst sinds mei boven $112. Voor Europa komt die stap op het slechtst denkbare moment: de inflatie in de eurozone liep in september al op naar 3,8% en de ECB vergadert volgende week.

Waarom stijgt Brent boven $112?

De olieprijs steeg na dodelijke aanvallen in Saoedi-Arabië en nieuwe zorgen over de aanvoer via de Straat van Hormuz, de belangrijkste zeeroute voor ruwe olie. Daarbovenop meldden media dat de Verenigde Staten en Israël mogelijk opnieuw aanvallen op Iran overwegen. Dat maakt de prijs gevoelig voor nieuws: een stijging van 3,1% op één dag laat zien hoeveel risicopremie er al in zit. De Europese beurzen sloten daarbij lager: de STOXX 600 verloor 1,05%, de DAX 1,1%, de CAC 40 1,4% en de Italiaanse FTSE MIB 2,5%, al speelden ook AI-twijfels en Franse schuldzorgen mee.

Wat betekent duurdere olie voor de eurozone-inflatie en de ECB?

Duurdere olie stuwt de headline-inflatie rechtstreeks omhoog via brandstof en verwarming, en indirect via transport en productiekosten. De septembercijfers laten dat al zien: de inflatie sprong van 3,2% naar 3,8%, terwijl de kerninflatie op 2,5% bleef, wat wijst op een energiegedreven schok. Dat is voor de ECB lastig: een aanbodschok kan zij niet wegbeleid, maar blijft hij hangen, dan sijpelt hij in lonen en verwachtingen. Een Reuters-peiling onder 73 economen gaf begin oktober aan dat vrijwel allen op 29 oktober een ongewijzigde 2,50% verwachten; UBS rekent op een verhoging van 25 basispunten in december, naar 2,75%, en ziet dat als mogelijke piek. Hogere langetermijnrentes — Lagarde wees er op 17 oktober zelf op — verstrakken de financieringsvoorwaarden al zonder dat de ECB iets doet. Hoe de inflatie zich verhoudt tot dat rentepad, staat in onze analyse van de eurozone-inflatie.

Welke Europese aandelen profiteren en welke lijden?

Aan de winnende kant staan de olie- en gasreuzen. Shell en TotalEnergies publiceren op 29 oktober hun derdekwartaalcijfers en hebben al aangegeven dat de raffinagemarges sterk zijn gestegen, door het conflict in het Midden-Oosten. Ook Eni behoort tot deze groep. Aan de andere kant zitten energie-intensieve bedrijven en chemie, zoals BASF, en transportgevoelige sectoren; hoe zwaar die laatste geraakt worden, hangt af van afdekking en doorberekening. De duurdere energie en de hogere rente vallen bovendien samen, wat bij banken juist de depositokosten opdrijft, zoals het bericht over Bankinter vandaag liet zien.

Visie en vooruitzichten: de olieprijs is nu de belangrijkste variabele voor het Europese macrobeeld, omdat hij tegelijk de inflatie, de ECB en de bedrijfswinsten raakt. Blijft Brent boven $110, dan wordt een decemberverhoging waarschijnlijker en groeit de druk op kwetsbare begrotingen, zoals die van Frankrijk, waar de tienjaarsrente al boven 5% staat. Zakt de prijs terug door een deëscalatie, dan verdwijnt een deel van die premie snel. De uitdaging voor bedrijven is dat een hoge olieprijs gunstig is voor de producenten en tegelijk de vraag van consumenten en industrie ondermijnt; de winstcijfers van volgende week laten zien welke kracht overheerst. Het is een scenario met brede onzekerheid, waarbij nieuws uit het Midden-Oosten harder kan wegen dan Europese macrodata.

Alle genoemde aandelen zijn via de meeste NL-brokers verhandelbaar, maar op verschillende beurzen.

De informatie in dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie. De genoemde koersen en cijfers kunnen inmiddels zijn gewijzigd. Dit is geen beleggingsadvies.