Fed voert eerste renteverhoging in drie jaar door, Wall Street zakt naar laagste niveau sinds juli en de 10-jaarsrente doorbreekt 5%

De Federal Reserve zette woensdag de eerste renteverhoging in drie jaar door: een stap van 25 basispunten naar 3,75-4,00%, met een unanieme stemming van 12-0 onder de zittende bestuursleden. De markt reageerde niet opgelucht dat de onzekerheid voorbij was, maar juist verontrust door wat volgde: de Dow Jones verloor ruim 600 punten (-1,5%), de S&P 500 zakte 0,4% en de Nasdaq 0,6%, waarmee de graadmeters op hun laagste niveau sinds juli kwamen. Aan het lange eind van de obligatiemarkt liep de schade verder op: de 10-jaarsrente doorbrak voor het eerst sinds juli 2007 de grens van 5%, en de 30-jaarsrente steeg tot boven 5,19% — het hoogste niveau in bijna twintig jaar.

Waarom verhoogt de Fed de rente, terwijl de arbeidsmarkt niet oververhit is?

De vergadering van woensdag bevestigde wat voorzitter Kevin Warsh al op Jackson Hole liet doorschemeren: de onderliggende inflatie is voor hem nog niet overtuigend genoeg genormaliseerd, en de aanhoudende olieprijsschok rond de Straat van Hormuz gaf de doorslag om alsnog te verkrappen. Dat is een ongewoon motief voor een renteverhoging — niet een oververhitte economie, maar een externe prijsschok die de Fed zelf niet kan wegnemen. In de verklaring na afloop bevestigde het comité dat "de inflatie verhoogd blijft", en de nieuwe economische projecties wijzen op nog minstens één extra stap dit jaar. Voor beleggers is dat onderscheid relevant: een verkrapping tegen een oliegedreven schok kan sneller worden teruggedraaid dan een verkrapping tegen structurele vraaginflatie, zodra de energieprijzen zelf weer zakken — maar zolang dat niet gebeurt, blijft de Fed op scherp staan.

Het langeindeffect was het meest zichtbare gevolg: de 10-jaarsrente doorbrak voor het eerst sinds 2007 de grens van 5%, en de 30-jaarsrente liep op tot het hoogste niveau in bijna twintig jaar. Die combinatie van een beleidsverhoging én een oplopende lange rente werkt dubbel drukkend — niet alleen worden nieuwe leningen duurder, ook de contante waarde van toekomstige bedrijfswinsten daalt, wat verklaart waarom de aandelenmarkt woensdag breed onder druk kwam te staan.

Wat betekent de rentesprong voor JPMorgan en voor duur gewaardeerde techaandelen zoals Nvidia?

Niet elk deel van de markt reageert hetzelfde op "hoger voor langer". Banken verdienen doorgaans meer aan het verschil tussen wat ze op deposito's betalen en wat ze op langlopende leningen vragen naarmate de rentecurve langer verhoogd en steiler blijft, terwijl bedrijven met een hoge waardering en een verre kasstroom juist harder geraakt worden doordat hun toekomstige winsten tegen een hogere rente contant worden gemaakt.

JPMorgan Chase is de grootste Amerikaanse bank naar activa en verdient zowel aan particuliere kredietverlening als aan investment banking en vermogensbeheer.

Nvidia ontwerpt chips voor AI-toepassingen en datacenters en is uitgegroeid tot een van de meest waardevolle bedrijven ter wereld.

Wat laat het dot-plot zien over de rest van 2026?

Naast het rentebesluit zelf publiceerde de Fed woensdag nieuwe economische projecties, inclusief het dot-plot waarin elk bestuurslid zijn eigen renteverwachting intekent. Dat plot wijst op nog minstens één verhoging voor het einde van het jaar — een versnelling ten opzichte van het dot-plot van juni, dat nog op een eindejaarsrente van 3,8% wees. Futures prijzen inmiddels een verdere geleidelijke stijging in, wat betekent dat de markt de kans op een langere verkrappingscyclus serieus neemt. Voor JPMorgan is dat goed nieuws voor de rentemarge zolang de kredietkwaliteit overeind blijft; voor Nvidia en andere duur gewaardeerde groeiaandelen betekent het dat de discontovoet waartegen toekomstige winsten worden gewaardeerd langer hoog blijft, ook al blijft de onderliggende omzetgroei van de AI-sector vooralsnog uitzonderlijk hoog.

Visie en vooruitzichten

De ongemakkelijke kern van deze vergadering is dat de Fed verkrapt op basis van een prijsschok die ze zelf niet kan wegnemen: olieprijzen en de daaruit voortvloeiende recorddieselprijs van $6,31 per gallon bewegen op geopolitiek, niet op de Amerikaanse beleidsrente. Dat de aandelenmarkt woensdag desondanks breed daalde, wijst erop dat beleggers het dot-plot lezen als een signaal voor structurele verkrapping in plaats van een kortstondige, oliegedreven ingreep. Voor de reële economie is dat een tweesnijdend zwaard: bedrijven met veel schuld en energiekosten — van transporteurs tot industriële bedrijven — voelen de hogere financieringskosten direct, terwijl banken als JPMorgan profiteren van een bredere rentemarge zolang de kredietkwaliteit standhoudt. Voor duur gewaardeerde groeinamen als Nvidia blijft de vraag of de AI-vraag hard genoeg blijft groeien om de hogere discontovoet te compenseren; blijft de olieprijs aanhoudend hoog, dan is de kans reëel dat de Fed in december alsnog een tweede stap zet.

Onderdeel van ons dossier Rente & macro →

De informatie in dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie. De genoemde koersen en cijfers kunnen inmiddels zijn gewijzigd. Dit is geen beleggingsadvies.